Eczacılar uyardı: Yapay zekâyla tedavi aramayın, sahte ürünlere kanmayın!

Geleceğin E Hali kongresinde dijital sağlık, kişiselleştirilmiş eczacılık ve koruyucu sağlık uygulamaları masaya yatırıldı. Üç gün süren etkinlikte uzmanlar; zayıflama iğnelerinin bilinçsiz kullanımından sahte ilaçlara, yapay zekâyla kendi kendine tedaviden çocuklarda ekran bağımlılığına kadar pek çok konuda önemli uyarılarda bulundu.

İSTANBUL (İGFA) - Eczacılık mesleğinin geleceği, dijitalleşme ve toplum sağlığını tehdit eden güncel sorunlar, İstanbul Kongre Merkezi’nde düzenlenen "Geleceğin E Hali" kongresinde ele alındı. Üç gün süren organizasyonda iki salonda eş zamanlı 22 bilimsel oturum ve 18 firma oturumu düzenlenirken, 85 konuşmacı ve moderatör görev aldı.

Yeni nesil eczane yönetimi, bütüncül sağlık, sürdürülebilir eczacılık ve dijital sağlık uygulamalarının öne çıktığı kongrede, eczacıların yalnızca ilaç temin eden değil, toplum sağlığı konusunda danışmanlık sağlayan önemli sağlık profesyonelleri olduğu vurgulandı.

“ZAYIFLAMA İĞNELERİ MUCİZE ÜRÜN DEĞİL”

PGED Yönetim Kurulu Başkanı Ecz. Şule Dilek Yağçı Tüysüz, Tip 2 diyabet tedavisinde kullanılan GLP-1 grubu ilaçların zayıflama amacıyla bilinçsiz kullanılmasının ciddi sağlık riskleri doğurabileceğini belirtti.

Söz konusu ilaçların sosyal medyada “mucize zayıflama iğnesi” olarak tanıtılmasının yanlış bir algı oluşturduğunu ifade eden Tüysüz, bu ürünlerin yalnızca hekim kontrolünde ve uygun dozlarda kullanılması gerektiğini söyledi. Bilinçsiz kullanımın mide-bağırsak sorunlarının yanı sıra pankreatit ve safra kesesi rahatsızlıkları gibi ciddi sonuçlara yol açabileceğine dikkat çekti.

“DOĞAL” OLAN HER ÜRÜN GÜVENLİ DEĞİL

PGED Yönetim Kurulu Üyesi Ecz. Aylin Özbey ise uzun ve sağlıklı yaşam arayışıyla yaygınlaşan vitamin, mineral ve bitkisel takviye kullanımına karşı uyardı. Birden fazla takviyenin kontrolsüz biçimde kullanılmasının vücutta bazı vitaminlerin birikmesine, karaciğer ve böbrekler üzerinde yük oluşmasına ve düzenli kullanılan ilaçlarla etkileşimlere neden olabileceğini belirten Özbey, takviye ihtiyacının kişinin yaşı, sağlık durumu, kullandığı ilaçlar ve laboratuvar sonuçları değerlendirilerek belirlenmesi gerektiğini vurguladı.

YAPAY ZEKÂYA DANIŞIP İLAÇ KULLANMAK RİSKLİ

Kongrede öne çıkan başlıklardan biri de yapay zekâ destekli sohbet robotlarının sağlık alanında kullanımı oldu. Baş ağrısından cilt sorunlarına kadar pek çok konuda yapay zekâdan alınan yanıtlarla ilaç kullanmaya karar verilmesinin tehlikelerine dikkat çekildi.

Sohbet robotlarının kişinin hastalıklarını, alerjilerini ve kullandığı ilaçları her zaman doğru değerlendiremeyebileceği belirtilirken, hatalı doz ve ilaç etkileşimi bilgilerinin ciddi sonuçlar doğurabileceği ifade edildi. Uzmanlar, yapay zekâdan alınan sağlık bilgilerinin hekim veya eczacıya danışılmadan uygulamaya geçirilmemesi gerektiğini kaydetti.

SAHTE İLAÇ VE KOZMETİK ÜRÜNLERE DİKKAT!

PGED Yönetim Kurulu Üyesi Ecz. Pelin Tuba Fotan Ersoy, internet siteleri ve sosyal medya üzerinden satılan sahte, ruhsatsız veya uygun koşullarda saklanmamış ürünlerin sağlık açısından risk oluşturduğunu belirtti.

Özellikle soğuk zincir gerektiren ilaçların yanlış koşullarda saklanmasının etkilerini kaybetmelerine neden olabileceğini ifade eden Ersoy, kaynağı belirsiz ve piyasanın çok altında fiyatlarla satılan ürünlere karşı dikkatli olunması gerektiğini söyledi. Ersoy, ilaç ve dermokozmetik ürünlerin güvenilir tedarik zinciri üzerinden, eczanelerden temin edilmesi çağrısında bulundu.

ÇOCUKLARDA EKRAN SÜRESİ VE ŞİDDET UYARISI

Kongrede çocukların ekran başında geçirdiği sürenin artmasıyla hareketsizlik, obezite ve metabolik hastalık risklerinin yükselmesine de dikkat çekildi. Uzmanlar, düzenli fiziksel aktivite, dengeli beslenme ve yeterli uykunun çocukların sağlıklı gelişiminde önemli rol oynadığını belirtti.

PGED Yönetim Kurulu Üyesi Ecz. Ayşem Jale Kıhtır ise çocuklarda görülen şiddet davranışlarının yalnızca bireysel sorunlar olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade etti. Kontrolsüz ekran kullanımı, şiddet içerikli dijital oyunlar, sosyal izolasyon ve stresin çocukların davranışlarını etkileyebileceğini belirten Kıhtır, ailelerin çocuklarının dijital içeriklerini takip etmesinin ve duygusal gelişimlerini desteklemesinin önemini vurguladı.

Geleceğin E Hali kongresinde sağlık okuryazarlığının güçlendirilmesi de temel başlıklardan biri oldu. Sosyal medyada yayılan bilimsel dayanağı olmayan detoks kürleri, takviye önerileri ve alternatif tedavi iddialarının yanlış uygulamalara yol açabileceği belirtildi.